Wygrana Stowarzyszenia "Chomiczówka Przeciw Degradacji" w Sądzie Okręgowym w Warszawie

Dnia 19 stycznia 2006 r. Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy-Odwoławczy oddalił apelację Prezydenta m.st. Warszawy od postanowienia Sądu Rejonowego w Warszawie w przedmiocie odmowy zakazu działalności Stowarzyszenia "Chomiczówka Przeciw Degradacji". Postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie kończy prawie roczną batalię prawną prowadzoną przez założycieli Stowarzyszenia z Urzędem m. st. Warszawy i jest zwycięstwem konstytucyjnej wolności zrzeszania się.

Na posiedzeniu Sądu Okręgowego w Warszawie Stowarzyszenie reprezentował Maciej Tomaszewski, Prezes Zarządu, natomiast Prezydenta m.st. Warszawy - radca prawny Anna Portalska. Sąd Okręgowy w Warszawie na początku posiedzenia zwrócił uwagę na złożenie do akt sprawy "opinii przyjaciela sądu" przez Helsińską Fundację Praw Człowieka.

Postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie o oddaleniu apelacji Prezydenta m.st. Warszawy zostało przyjęte z dużą aprobatą przez obecnych na posiedzeniu członków Stowarzyszenia. Sąd Okręgowy w Warszawie podkreślił fundamentalne znaczenie wolności zrzeszania się oraz jej konsekwencje dla wykonywania kompetencji nadzorczych nad stowarzyszeniem, w tym wnioskowania o zakaz działalności stowarzyszenia. Sąd zaznaczył, iż Prezydent m.st. Warszawy nie może opierać wniosków o zakaz działalności stowarzyszenia tylko i wyłącznie na kryteriach formalnoprawnych, ale muszą również zaistnieć przesłanki wynikające z art. 1 Prawa o Stowarzyszeniach. Samo powoływanie się na art. 16 Prawa o Stowarzyszeniach jest niewystarczające. Tak daleka ingerencja w wolność zrzeszania się, jak miała miejsce w przypadku Stowarzyszenia "Chomiczówka Przeciw Degradacji" jest zdaniem Sądu przypisywaniem sobie przez Prezydenta m.st. Warszawy uprawnień nieznanych Prawu o Stowarzyszeniach. Jednocześnie, Sąd uznał, iż postanowienia regulaminu Stowarzyszenia "Chomiczówka Przeciw Degradacji" są zgodne z ustawą i nie ma żadnego powodu, aby je kwestionować. Sąd Okręgowy w Warszawie uznał zatem, iż wniosek o zakazanie działalności Stowarzyszenia jest całkowicie nieuprawniony i oddalił apelację na podstawie art. 385 w związku z art. 13 k.p.c.

Postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2006 r. jest prawomocne i nie służy od niego kasacja. Oprócz zakończenia sporu prawnego, postanowienie to ma przełomowe znaczenie dla interpretacji Prawa o Stowarzyszeniach w związku z istniejącą negatywną praktyką administracyjną. Helsińska Fundacja Praw Człowieka uzyskała dokumenty od Prezydenta m.st. Warszawy, z których wynika, iż w ostatnich 5 latach Prezydent w przypadku 31 stowarzyszeń wnioskował o zakaz działalności. W niektórych przypadkach stan faktyczny oraz zarzuty wobec stowarzyszeń zwykłych były podobne do sytuacji Stowarzyszenia "Chomiczówka Przeciw Degradacji". W związku z powyższym postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie, w ramach Programu Spraw Precedensowych podjęte zostaną działania monitorujące stosowanie Prawa o Stowarzyszeniach odnośnie zakazu działalności stowarzyszeń w innych miastach niż Warszawa.